Mối quan hệ hợp tác năng lượng giữa Nga và Trung Quốc đang tiến vào giai đoạn bùng nổ trong bối cảnh địa chính trị phức tạp, đánh dấu bằng những con số kỷ lục và sự thay đổi căn bản trong mô hình cung ứng toàn cầu.
1. Sự đổi ngôi trên thị trường năng lượng Trung Quốc
Tháng 11 vừa qua ghi nhận bước đột phá lớn khi xuất khẩu LNG của Nga sang Trung Quốc tăng vọt 143% so với cùng kỳ năm ngoái, đạt mức 1,6 triệu tấn. Với con số này, Nga chính thức trở thành nhà cung cấp LNG lớn thứ hai cho Trung Quốc, vượt qua Australia và chỉ đứng sau Qatar. Thị phần của Nga hiện chiếm gần một phần tư tổng lượng nhập khẩu LNG của Trung Quốc, trong khi thị phần của Australia bị đẩy xuống chỉ còn khoảng 21%.
Đáng chú ý, LNG của Nga hiện là nguồn cung có mức giá thấp nhất trong số 12 nguồn nhập khẩu của Trung Quốc. Với mức giá khoảng 9 USD/MMBtu, thấp hơn 10% so với giá trung bình thị trường, Nga đang tạo ra ưu thế cạnh tranh tuyệt đối về chi phí.
2. Động lực từ các dự án Bắc Cực và hạ tầng đường ống
Việc tái khởi động sản xuất tại dự án Arctic LNG 2 là nhân tố chính thúc đẩy sự tăng trưởng. Mặc dù bị trì hoãn do lệnh trừng phạt, dự án này đã vận chuyển hơn 10 chuyến hàng đến Trung Quốc thông qua cảng LNG Biển Bắc – một điểm nhập cảnh được chỉ định cụ thể để tiếp nhận các nguồn năng lượng này.
Song song với đường biển, hệ thống đường ống cũng được đẩy mạnh. Hai nước đã ký bản ghi nhớ ràng buộc pháp lý để xây dựng đường ống Sức mạnh Siberia 2 qua Mông Cổ với công suất dự kiến 50 tỷ mét khối mỗi năm. Ngoài ra, Nga cũng đồng ý tăng nguồn cung qua đường ống Sức mạnh Siberia hiện có và dự kiến khai trương đường ống Viễn Đông vào năm 2027.
3. Những nút thắt công nghệ và rủi ro địa chính trị
Dù đạt mức tăng trưởng kỷ lục, Nga vẫn phải đối mặt với rào cản lớn về công nghệ vận tải. Hiện tại, Nga thiếu hụt tàu chở LNG phá băng lớp Arc7 trầm trọng, khiến việc xuất khẩu từ dự án Arctic LNG 2 gần như bất khả thi trong mùa đông khi độ dày của băng vượt quá khả năng của các đội tàu thông thường.
Bên cạnh đó, áp lực từ các lệnh trừng phạt của phương Tây đang gây ra sự phân hóa giữa các đối tác Trung Quốc. Trong khi một số đơn vị vẫn duy trì hợp tác, các doanh nghiệp khác đã bắt đầu chấm dứt dự án tại Nga để bảo đảm tuân thủ quốc tế. Đồng thời, việc Liên minh châu Âu lên kế hoạch loại bỏ hoàn toàn nhiên liệu hóa thạch của Nga vào năm 2026-2027 buộc Nga phải tiếp tục duy trì chính sách giá chiết khấu mạnh để giữ chân thị trường phương Đông.
Nguồn: tổng hợp từ internet
